Sinds 1 maart kunnen Nederlanders weer belastingaangifte doen over het afgelopen jaar. Toch laten veel mensen geld liggen doordat zij niet weten dat bepaalde zorgkosten fiscaal aftrekbaar zijn. Vergelijkingssite UnitedConsumers signaleert dat met name mensen met een lager inkomen en mensen met hoge medische kosten de aftrekmogelijkheid over het hoofd zien.
Niet elke zorgkost telt mee en dat zorgt voor verwarring
De fiscale aftrek van zorgkosten geldt alleen voor specifieke, medisch noodzakelijke uitgaven die de belastingplichtige zelf heeft betaald. Denk aan bepaalde behandelingen, medicijnen op recept en reiskosten naar het ziekenhuis. Kosten die vallen onder het eigen risico of die volledig zijn vergoed door de zorgverzekeraar tellen niet mee. Nienke Wuits, expert in zorgverzekeringen bij UnitedConsumers, stelt dat veel mensen ervan uitgaan dat alles wat zij aan zorg hebben betaald aftrekbaar is, terwijl de regels in de praktijk aanzienlijk strenger zijn. Vooral bij aanvullende verzekeringen is onduidelijk welk deel van de kosten als eigen betaling wordt aangemerkt.
Lagere inkomens komen sneller boven de drempel maar claimen minder vaak
Of iemand daadwerkelijk een teruggave ontvangt, hangt af van een drempelbedrag dat wordt berekend op basis van het inkomen. Alleen het deel van de zorgkosten dat boven dit drempelbedrag uitkomt is aftrekbaar. Een lager inkomen leidt tot een lagere drempel, waardoor mensen met bescheidener inkomens relatief sneller in aanmerking komen voor aftrek. Wuits wijst erop dat juist deze groep vaak denkt dat de regeling niet voor hen bedoeld is en de berekening daardoor overslaat.
Bij aanvullende verzekering is alleen het zelf betaalde deel relevant
Een bijkomende bron van verwarring is de aanvullende zorgverzekering. Sommige behandelingen worden gedeeltelijk vergoed, waardoor de verzekerde alleen een restbedrag zelf betaalt. Alleen dat restbedrag kan in aanmerking komen voor fiscale aftrek. Wuits adviseert rekeningen en bankafschriften goed te bewaren, omdat de Belastingdienst om bewijs kan vragen.
Het aangifteprogramma berekent de drempel automatisch
Het aangifteprogramma van de Belastingdienst berekent automatisch of iemand boven het drempelbedrag uitkomt zodra de zorgkosten zijn ingevoerd. Veel mensen slaan dit onderdeel echter over omdat zij het als ingewikkeld beschouwen. Volgens Wuits kan een half uur extra aandacht soms tot honderden euros aan teruggave leiden, wat voor huishoudens die een deel van hun zorgkosten zelf hebben gedragen een merkbaar verschil kan maken.
Fiscale onbekendheid als terugkerend patroon bij sociale regelingen
Het signaal van UnitedConsumers past in een breder patroon waarbij inkomensondersteunende of kostencompenserende regelingen structureel onderbenut worden door de groepen waarvoor ze bedoeld zijn. Belastingaftrek voor zorgkosten vereist actieve kennis van de spelregels, het zelf bijhouden van bonnen en rekeningen, en de bereidheid om een onderdeel van de aangifte in te vullen dat optioneel lijkt. Voor mensen met minder financiele en administratieve ervaring zijn dat geen vanzelfsprekende stappen. De vraag is of voorlichting door de overheid en vergelijkingssites voldoende bereik heeft bij precies de huishoudens die het meeste te winnen hebben.
Bron: Persbericht UnitedConsumers, gepubliceerd op 4 maart 2026.
