De plannen van het kabinet om een eigen bijdrage in te voeren voor wijkverpleging stuiten op felle weerstand. Beroepsvereniging V&VN bood begin maart een petitie aan met dertigduizend handtekeningen tegen de maatregel. Mike Tagage, adviseur bij BDO Accountants en Adviseurs, stelt in een opiniebijdrage dat de eigen bijdrage het zorgstelsel op twee fronten beschadigt en dat afschaffing ervan de enige verstandige keuze is.
Waarom wijkverpleging juist geen drempel verdraagt
Wijkverpleging vervult voor veel ouderen en chronisch zieken een cruciale bufferfunctie. Het is de zorg die mensen in staat stelt veilig en zelfstandig thuis te blijven wonen, en die problemen opvangt voordat ze escaleren. Tagage waarschuwt dat een eigen bijdrage in de praktijk niet werkt als een kleine financiele prikkel, maar als een rem op het moment dat mensen al twijfelen of ze wel om hulp mogen vragen. Zorgmijdend gedrag is het voorspelbare gevolg: mensen stellen hulp uit, zeggen afspraken af of wachten tot de situatie onhoudbaar is.
Uitstel van zorg leidt uiteindelijk tot hogere kosten
De inhoudelijke schade van de maatregel is volgens Tagage aantoonbaar. Wie wijkverpleging uitstelt of vermijdt, belandt vaker in een crisissituatie die leidt tot ziekenhuisopname of een verpleeghuisplaats. Beide zijn niet alleen zwaarder voor de patient, maar ook structureel duurder dan tijdige thuiszorg. De redenering dat een eigen bijdrage kosten bespaart, slaat daarmee de plank mis: de besparing op korte termijn wordt overschaduwd door hogere uitgaven verderop in de zorgketen.
Zorginstellingen raken klem tussen dalende inkomsten en vaste personeelskosten
Naast de inhoudelijke bezwaren signaleert Tagage een organisatorisch probleem voor zorginstellingen. Als de vraag naar wijkverpleging door de eigen bijdrage op korte termijn daalt, lopen de inkomsten terug terwijl personeelskosten niet evenredig meedalen. Zorgteams kunnen niet tijdelijk worden stilgelegd zonder kwaliteit en continuiteit te verliezen. Het risico is een dubbele mismatch: de thuiszorgcapaciteit verzwakt terwijl de druk op verpleeghuizen toeneemt, en het personeel beweegt niet automatisch mee tussen die twee sectoren.
Wat Tagage het kabinet aanraadt
Tagage pleit voor het schrappen van de eigen bijdrage en een financieringssystematiek die preventie en vroege inzet van wijkverpleging beloont in plaats van beperkt. Hij richt die oproep aan het kabinet en de Tweede Kamer, in samenwerking met financiers en uitvoerders in de zorg. Als die koerswijziging uitblijft, voorziet hij dat de rekening later alsnog gepresenteerd wordt in de vorm van meer gezondheidsschade, hogere totale zorgkosten en gedwongen herzieningen van personeels- en vastgoedstrategieen bij zorginstellingen.
Een debat dat breder wordt dan de politiek had verwacht
De snelheid waarmee de maatschappelijke weerstand tegen de eigen bijdrage is gegroeid, is opvallend. Dertigduizend handtekeningen in korte tijd suggereert dat het onderwerp een gevoelige snaar raakt, niet alleen bij zorgprofessionals maar ook bij mantelzorgers en burgers die de wijkverpleging van nabij kennen. De discussie raakt aan een fundamentele vraag over hoe het zorgstelsel omgaat met de keuze tussen kosten op de korte termijn en gezondheidswinst op de lange termijn. Dat die afweging nu publiekelijk wordt gemaakt, is op zichzelf al een signaal dat de politieke keuze voor de eigen bijdrage minder onomstreden is dan het kabinet wellicht had verwacht.
Bron: Opiniebijdrage van Mike Tagage, BDO Accountants en Adviseurs, gepubliceerd via ANP Connect op 4 maart 2026.
